สรุปขั้นตอนที่เจ้าของแบรนด์ต้องรู้ จดทะเบียนอาหาร Plant-based ไม่ยาก!

จดทะเบียนอาหาร Plant-based

ในยุคที่ผู้บริโภคหันมาใส่ใจสุขภาพมากขึ้น อาหาร Plant-based หรืออาหารที่ทำจากพืช จึงกลายเป็นเทรนด์ที่เติบโตอย่างรวดเร็ว ทั้งในกลุ่มอาหารพร้อมทาน เครื่องดื่ม ไปจนถึงอาหารแปรรูปทดแทนเนื้อสัตว์ แต่ก่อนจะวางจำหน่ายในท้องตลาด “การขึ้นทะเบียนอาหาร” ถือเป็นขั้นตอนสำคัญที่ผู้ประกอบการไม่ควรมองข้าม เพราะเกี่ยวข้องกับความปลอดภัยของผู้บริโภค และความน่าเชื่อถือของแบรนด์ บทความนี้จะพาคุณเข้าใจขั้นตอนการขึ้นทะเบียนอาหาร Plant-based แบบไม่ซับซ้อน พร้อมเทคนิคเล็ก ๆ ที่ช่วยให้ดำเนินการได้อย่างราบรื่น

ทำไมต้องขึ้นทะเบียนอาหาร?

ตามกฎหมายอาหารของประเทศไทย อาหารที่มีการผลิต แปรรูป บรรจุ และจำหน่ายในเชิงพาณิชย์ จำเป็นต้องขออนุญาตขึ้นทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เพื่อให้แน่ใจว่าผลิตภัณฑ์นั้นปลอดภัยต่อผู้บริโภค และผ่านการควบคุมคุณภาพในทุกขั้นตอน
โดยเฉพาะกลุ่ม Plant-based ที่บางครั้งอาจมีการใช้วัตถุดิบทดแทน (เช่น โปรตีนถั่วเหลือง โปรตีนข้าวสาลี หรือสารแต่งกลิ่นรสให้คล้ายเนื้อสัตว์) ยิ่งต้องมีการพิจารณาอย่างรอบคอบในด้านความปลอดภัยและความชัดเจนของฉลาก

ประเภทของผลิตภัณฑ์ Plant-based ที่ต้องขึ้นทะเบียน

อาหาร Plant-based จัดอยู่ในกลุ่ม “อาหารทั่วไป” ซึ่งแบ่งย่อยได้อีกหลายประเภท เช่น
อาหารแปรรูป เช่น ไส้กรอกจากพืช เบอร์เกอร์จากถั่วเหลือง นักเก็ตจากเห็ด
เครื่องดื่มจากพืช เช่น นมถั่วเหลือง นมข้าวโอ๊ต เครื่องดื่มธัญพืช
อาหารเสริม (ถ้ามีการเสริมวิตามินหรือแร่ธาตุ) อาจเข้าข่าย “อาหารเสริม” ซึ่งต้องใช้เอกสารเฉพาะทางเพิ่มเติม

ขั้นตอนการขึ้นทะเบียนอาหาร Plant-based

1. ตรวจสอบประเภทผลิตภัณฑ์
ว่าจัดอยู่ในกลุ่มอาหารทั่วไป อาหารควบคุมเฉพาะ หรืออาหารเสริม เพื่อเตรียมเอกสารให้ถูกต้องตั้งแต่ต้น
2. จดทะเบียนสถานที่ผลิต/นำเข้า
หากคุณเป็นผู้ผลิต ต้องจดทะเบียนสถานที่ผลิตอาหารกับ อย. หากนำเข้าสินค้าจากต่างประเทศ ต้องขึ้นทะเบียนสถานที่นำเข้า
3. จัดเตรียมสูตรและฉลากสินค้า
ต้องมีสูตรส่วนประกอบโดยละเอียด รวมถึงข้อมูลโภชนาการ (ถ้ามี) และออกแบบฉลากตามมาตรฐาน อย.
4. เตรียมเอกสารประกอบการยื่นขอ เช่น
– แบบคำขอขึ้นทะเบียนอาหาร (อ.ย. 1 หรือ อ.ย. 2)
– รายการส่วนประกอบ (Recipe)
– ตัวอย่างฉลาก
– เอกสารรับรองวัตถุดิบ (ถ้าใช้วัตถุใหม่หรือแหล่งนำเข้า)
– เอกสารรับรองสถานที่ผลิต (GMP)
5. ยื่นคำขอที่สำนักงาน อย. หรือผ่านระบบ e-submission (ถ้ามี)
โดยสามารถยื่นผ่านสำนักงานเขต (ในกรุงเทพฯ) หรือสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด
6. รอการพิจารณาและรับเลขสารบบอาหาร (อย. x-xxxx-x-xxxxx-x)
ระยะเวลาขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของผลิตภัณฑ์ โดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 1–3 เดือน

เคล็ดลับสำหรับผู้ประกอบการ

ใช้ภาษาให้ชัดเจนและถูกต้อง โดยเฉพาะคำว่า “ทดแทน” หรือ “Plant-based” บนฉลาก ควรระบุให้ผู้บริโภคเข้าใจชัดว่าผลิตภัณฑ์ไม่ใช่เนื้อสัตว์จริง
หลีกเลี่ยงการเคลมเกินจริง เช่น “ไม่มีคอเลสเตอรอล” (ถ้าเป็นสินค้าจากพืชอยู่แล้ว) หรือ “ลดความอ้วน” หากไม่มีผลการวิจัยสนับสนุน
ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านการขึ้นทะเบียน เพื่อให้สามารถเตรียมเอกสารได้ถูกต้องและรวดเร็วขึ้น
การขึ้นทะเบียนอาหาร Plant-based ไม่ได้ยุ่งยากอย่างที่คิด หากคุณเตรียมตัวให้พร้อมตั้งแต่ต้น ทั้งในด้านเอกสาร การออกแบบฉลาก และความเข้าใจในประเภทของผลิตภัณฑ์ โดยการทำให้ถูกต้องตั้งแต่เริ่มต้น จะช่วยให้แบรนด์ของคุณมีความน่าเชื่อถือ และสามารถวางจำหน่ายในท้องตลาดได้อย่างมั่นใจ

ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติม

อีเมล: [email protected]
โทร.: 0658148333 ทีม FDA
Facebook: IDGThailand

ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ IDG

ผู้เชี่ยวชาญของเราพร้อมให้คำแนะนำคุณอย่างเต็มที่

ติดต่อทีมผู้เชี่ยวชาญ