Subscription Economy

Generation Rent ยุคสมัยแห่งการเช่า/ยืม

เมื่อธุรกิจ Subscription Economy กำลังเติบโต”

“ Subscription หรือ ระบบบริการสมัครสมาชิก หลาย ๆ คนอาจมองว่าไม่ใช่ธุรกิจแปลกใหม่อะไร คนรุ่นปู่รุ่นย่าก็เคยเห็นธุรกิจแนวนี้ผ่านหน้านิตยสารหรือหนังสือพิมพ์ โดยการสมัครสมาชิก เหมาจ่ายรายปี และทุกต้นเดือนก็จะมีฉบับใหม่ สด ๆ ร้อน ๆ ส่งตรงถึงหน้าบ้าน “

นั่นคือ ระบบ subscription ในอดีต

ปัจจุบัน เราจะเห็นธุรกิจ subscription ในมุมที่ถูกพัฒนามาให้ตอบโจทย์ชีวิตประจำวันและโลกทุกวันนี้มากขึ้น อธิบายให้เห็นภาพมากที่สุด คงเป็น การสตรีมมิ่งเพลงบน Apple Music หรือ Spotify และที่ไม่พูดถึงไม่ได้เลยคือ Netflix บริการสตรีมมิ่งหนังออนไลน์ ที่ยังผลิตคอนเทนต์ลงในแพลทฟอร์มของตัวเองจนได้กระแสตอบรับเป็นอย่างดีจากทั่วโลก

Tien Tzuo ซีอีโอของ Zuora บริษัทซอฟท์แวร์ที่ออกแบบและให้บริการระบบปฏิบัติการทางการเงินในรูปแบบ Subscription บอกว่าธุรกิจนี้จะเป็นภูมิทัศน์ธุรกิจแบบใหม่ที่เปลี่ยนจากการแค่ซื้อบริการหรือผลิตภัณฑ์แล้วจบ มาเน้นที่ความผูกพันระหว่างผู้ใช้และผู้ให้บริการมากกว่าเดิม – คือกุญแจสำคัญที่ทำให้ Netflix เป็นตัวอย่างชั้นดีของธุรกิจประเภทนี้ที่น่าจับตามอง เมื่อพวกเขาเปลี่ยนแปลง รับมือและให้ความสำคัญกับการบริการลูกค้ามากพอกับการนำเสนอคุณภาพผลิตภัณฑ์ (ซึ่งสำหรับ Netflix คือคอนเทนต์ทั้งหมด)  เนื่องจากรายได้ของพวกเขาคือค่าสมาชิกที่ลูกค้าสามารถเลือกที่จะกดยกเลิกได้อยู่ทุกเดือน

Subscription Economy

จากการสำรวจของสถาบัน McKinsey & Company ระบุว่า อัตราการเติบโตของมูลค่าตลาด Subscription ผ่านทางระบบ Ecommerce ในสหรัฐฯ เติบโตอย่างรวดเร็วถึง 115% ต่อปี ในช่วง 2011-2016 (จาก 57 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในปี2011 เป็น 2,600 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในปี 2016

อย่างไรก็ดี ธุรกิจ Subscription ในปัจจุบันก้าวล้ำไปมากกว่านั้น ถูกพลิกแพลงปรับโฉมตามเงื่อนไขของโลกาภิวัตน์รวมถึงปัจจัยทางธุรกิจของแต่ละตลาดใครตลาดมัน ที่สำคัญกวานั้น ยังไม่ได้อยู่เพียงแค่กับผลิตภัณฑ์บนโลกออนไลน์อย่างเดียวอีกต่อไป

แต่เชื่อมโยงและเข้ามาใกล้ชีวิตประจำวันในรูปแบบสินค้าอุปโภคและบริโภคมากขึ้น

ล่าสุด เมื่อเดือนมีนาคม 2019 ที่ผ่านมา Rent the Runway ที่เห็นโอกาสจากตลาดตรงนี้ เปิดธุรกิจ Subscription ให้สมาชิกสามารถเช่าได้ตั้งแต่เสื้อผ้าจนไปถึงเฟอร์นิเจอร์ภายในบ้าน หรืออย่าง IKEA ร้านขายเครื่องเรือนและของใช้ภายในบ้านสัญชาติสวีเดน นำรูปแบบธุรกิจ Subscription มาใช้ในลักษณะการเช่าเช่นกันเมื่อเดือนมกราคม 2019 โดยลูกค้าสามารถเช่า-คืนเฟอร์นิเจอร์จากทาง IKEA ได้ตลอดระยะเวลาการเช่า ทั้งนี้เฟอร์นิเจอร์ชิ้นไหนที่หมดระยะการเช่า ลูกค้ายังสามารถขายเฟอร์นิเจอร์เหล่านั้นให้ IKEA ไปปรับปรุงและขายใหม่ในราคาที่ถูกลงกว่าเดิม

หรืออย่างประเทศเพื่อนบ้านเรา Carro เปิดระบบสมาชิกให้เช่ารถยนต์หลากหลายยี่ห้อตั้งแต่ Mercedes, BMW ไปจนถึง Toyota Altis หรือจะเลือกสรรตามขนาดที่ต้องการ เช่น SUV, MPV หรือ PPV นอกจากนี้ราคาสมาชิกนั้นยังรวมไปถึงประกันรถยนต์ ประกันภัยและบริการช่วยเหลือต่าง ๆ 24 ชั่วโมงอีกด้วย

จากแนวคิดดังกล่าว ส่งผลให้ผู้ประกอบที่เข้ามาลองเล่นในภูมิทัศน์ธุรกิจนี้ สามารถลดต้นทุนในการผลิต ยืนอายุการใช้งานของสินค้า รวมไปถึงยังเป็นการแก้ไขปัญหาขยะอย่างตรงจุดอีกด้วย ขณะเดียวกัน ด้านสมาชิกหรือผู้บริโภคเองยังได้ตื่นตาตื่นใจกับสินค้าใหม่ ๆ อยู่เสมอ ทั้งยังสามารถเปลี่ยน/คืนสินค้าได้ตามที่ต้องการ เรียกได้ว่า วิน-วิน ทั้งสองฝ่าย

สำหรับผู้ประกอบการที่สนใจในภูมิทัศน์ธุรกิจดังกล่าว ทาง Economic Intelligence Center หรือ EIC จากธนาคารไทยพาณิชย์ ชี้ว่า ผู้ประกอบการควรมีกลุ่มเป้าหมายที่ชัดเจนและเฉพาะเจาะจงในการนำเสนอสินค้าและให้บริการแก่สมาชิก รวมไปถึงการสร้างฐานกลุ่มลูกค้าให้ชัดเจนเพื่อที่จะสานสัมพันธ์ที่ดีได้ง่าย

นอกจากนั้นยังจำเป็นที่จะต้องตั้งราคาที่ยืดหยุ่นและเหมาะสมกับกลุ่มลูกค้าและมีหลายระดับ เพื่อให้ลูกค้าได้มีสิทธิเลือกและเปลี่ยนแปลงรูปแบบได้อย่างต่อเนื่อง โดยทั้งหมดต้องผ่านการนำข้อมูลของสมาชิกมาวิเคราะห์อย่างสม่ำเสมอ เพื่อสร้างความเข้าใจและความต้องการของผุ้บริโภคอย่างแม่นยำ

อย่างไรก็ดี EIC ย้ำว่า ด้วยภูมิทัศน์ธุรกิจนี้มีอุปสรรคในการเข้าสู่ตลาดที่ต่ำ ส่งผลให้อาจเกิดผู้เล่นหน้าใหม่อย่างต่อเนื่อง สิ่งนี้จึงเป็นอีกปัจจัยที่ผู้ประกอบการจำเป็นต้องคำนึงถึง เมื่อมีความเสี่ยงในการถูกลอกเลียนได้ง่าย

ดังนั้น ผู้ประกอบการจึงจำเป็นต้องวางกลยุทธ์ให้ชัดเจนและพร้อมปรับตัวอยู่เสมอ ซึ่งทั้งหมดนี้ถือเป็นกลยุทธ์ที่สำคัญของธุรกิจ subscription ที่จะยังคงอยู่ในเทรนด์ต่อไปอีกสักพักใหญ่

IDG บริการให้คำปรึกษา เพื่อพัฒนาธุรกิจด้วยแนวโน้มนวัตกรรม TREND & INNOVATION ผ่านการวิเคราะห์และเข้าถึง BIG DATA เพื่อเฟ้นหาช่องว่างทางการตลาดและนวัตกรรม ที่สามารถช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับธุรกิจของคุณได้อย่างยั่งยืน

ท่านที่สนใจอัพเดทข้อมูลข่าวสารทางด้านเทคโนโลยี, นวัตกรรม หรือการออกแบบใหม่ ๆ ของแบรนด์ชั้นนำทั่วโลก สามารถติดตามได้ผ่านช่องทางต่าง ๆ ของเราได้เลยนะครับ แล้วพบกันใหม่ตอนหน้า สวัสดีครับ

เรียบเรียงโดย:
Consumer Insights Analyst & Content Developer
ฝ่ายพัฒนาธุรกิจทรัพย์สินทางปัญญา

Share this.
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •