16 มกราคม ระลึก

พระคุณครู

น้อมรำลึกบูชา..แม่พิมพ์ของชาติ

ประวัติความเป็นมา

ในวันที่ 21 พฤศจิกายน พ.ศ. 2499 คณะรัฐมนตรีได้มีมติกำหนดให้ วันที่ 16 มกราคม ของทุกปีเป็นวันครูแห่งประเทศไทย โดยตรงกับวันที่ประกาศพระราชบัญญัติครูในราชกิจจานุเบกษา เมื่อปี พ.ศ. 2488 ซึ่งระบุให้มีสภาในกระทรวงศึกษาธิการเรียกว่า คุรุสภาเป็นนิติบุคคลให้ครูทุกคนเป็นสมาชิกคุรุสภา โดยมีหน้าที่ในเรื่องของสถาบันวิชาชีพครู ในขณะเดียวกันก็ทำหน้าที่ให้ความเห็นเรื่องนโยบายการศึกษาและวิชาการศึกษาทั่วไปแก่กระทรวงศึกษาธิการ ควบคุม จรรยาและวินัยของครูรักษาผลประโยชน์ ส่งเสริมฐานะของครู จัดสวัสดิการให้ครูและครอบครัว ได้รับความช่วยเหลือตามสมควร ส่งเสริมความรู้และความสามัคคีของครู

ด้วยเหตุนี้ในทุกปี คุรุสภาจะจัดให้มีการประชุมสามัญคุรุสภาประจำปี เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้แทนครูจากทั่วประเทศแถลงผลงานในรอบปีที่ผ่านมา และซักถามปัญหาข้อข้องใจต่างๆ เกี่ยวกับการดำเนินงานของคุรุสภาโดยมีคณะกรรมการอำนวยการคุรุสภาเป็นผู้ตอบข้อสงสัย สถานที่ ในการประชุมสมัยนั้นใช้หอประชุมสามัคยาจารย์ หอประชุมของจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และในระยะหลังใช้หอประชุมคุรุสภา

ต่อมาใน พ.ศ. 2499 ในที่ประชุมสามัญคุรุสภาประจำปี จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีและประธานกรรมการอำนวยการคุรุสภากิตติมศักดิ์ ได้กล่าวคำปราศรัยต่อที่ประชุมครูทั่วประเทศว่า

“ที่อยากเสนอในตอนนี้ก็คือว่า เนื่องจากผู้เป็นครูมีบุญคุณ เป็นผู้ให้แสงสว่างในชีวิตของเราทั้งหลาย ข้าพเจ้าคิดว่าวันครูควรมี สักวันหนึ่งสำหรับให้บรรดาลูกศิษย์ทั้งหลายได้แสดงความเคารพ สักการะต่อบรรดาครูผู้มีพระคุณทั้งหลาย เพราะเหตุว่าสำหรับ คนทั่วไปถ้าถึงวันตรุษ วันสงกรานต์ เราก็นำเอาอัฐิของผู้มีพระคุณบังเกิดเกล้ามาทำบุญ ทำทาน คนที่สองรองลงไปก็คือครูผู้เสียสละ ทั้งหลาย ข้าพเจ้าคิดว่าในโอกาสนี้จะขอฝากที่ประชุมไว้ด้วย ลองปรึกษาหารือกันในหลักการ ทุกคนคงจะไม่ขัดข้อง”

จอมพล ป. พิบูลสงคราม

จากแนวความคิดนี้ เปรียบกับความเห็นของครูที่แสดงออกทางสื่อมวลชนและอื่นๆ ล้วนเรียกร้องให้มี “วันครู” เพื่อให้เป็นวันแห่งการรำลึกถึงความสำคัญของครูในฐานะที่เป็นผู้เสียสละ ประกอบคุณงามความดี เพื่อประโยชน์ของชาติและประชาชนเป็นอันมากในปีเดียวกันที่ประชุมคุรุสภาสามัญประจำปีจึงได้พิจารณาเรื่องนี้และมีมติเห็นควรให้มีวันครูเพื่อเสนอ คณะกรรมการอำนวยการต่อไป โดยได้เสนอหลักการว่า เพื่อจะได้ประกอบพิธีระลึกถึงคุณบูรพาจารย์ ส่งเสริมสามัคคีธรรมระหว่างครูและเพื่อส่งเสริม ความเข้าใจอันดีระหว่างครูกับประชาชน

การจัดงานวันครูได้จัดเป็นครั้งแรกเมื่อ 16 มกราคม พ.ศ. 2500 กระทรวงศึกษาธิการสั่งการให้นักเรียนและครูหยุดในวันดังกล่าวได้ ในส่วนกลางใช้สถานที่ราชการเป็นที่จัดงานวันครูนี้ได้กำหนดเป็นหลักการให้มีอนุสรณ์งานวันครูไว้แก่อนุชนรุ่นหลังทุกปี อนุสรณ์ที่สำคัญคือ หนังสือประวัติครู หนังสือที่ระลึกวันครู และสิ่งก่อสร้างเป็นถาวรวัตถุ

บทกล่าววันไหว้ครู

ประพันธ์โดย พระวรเวทย์พิสิฐ (วรเวทย์ ศิวะศรียานนท์)
(ครูอาวุโสนอกประจำการ : ผู้นำกล่าวเดี่ยว)
ปาเจราจริยาโหนติ คุณุตตรานุสาสกา
(วสันตดิลกฉันท์) กล่าวพร้อมกัน

ข้าขอประนมกรกระพุม         อภิวาทนาการ
กราบคุณอดุลคุรุประทาน         หิตเทิดทวีสรร
สิ่งสมอุดมคติประพฤติ         นรยึดประคองธรรม์
ครูชี้วิถีทุษอนันต์         อนุสาสน์ประภาษสอน
ให้เรืองและเปรื่องปริวิชาน         นะตระการสถาพร
ท่านแจ้งแสดงนิติบวร         ดนุยลยุบลสาร
โอบเอื้อและเจือคุณวิจิตร         ทะนุศิษย์นิรันดร์กาล
ไป่เบื่อก็เพื่อดรุณชาญ         ลุฉลาดประสาทสรรพ์
บาปบุญก็สุนทรแถลง         ธุระแจงประจักษ์ครัน
เพื่อศิษย์สฤษฎ์คติจรัล         มนเทิดผดุงธรรม
ปวงข้าประดานิกรศิษ         (ษ) ยะคิดระลึกคา
ด้วยสัตย์สะพัดกมลนำ         อนุสรณ์เผดียงคุณ
โปรดอวยสุพิธพรอเนก         อดิเรกเพราะแรงบุญ
ส่งเสริมเฉลิมพหุลสุน-         ทรศิษย์เสมอเทอญฯ

(ครูอาวุโสนอกประจำการ : ผู้นำกล่าวเดี่ยว)
ปัญญาวุฒิกเรเตเต ทินโนวาเท นมามิหัง

ที่มา : https://www.sanook.com, https://th.wikipedia.org

IDG ให้บริการออกแบบอัตลักษณ์ขององค์กร เพื่อจดทะเบียนเป็นทรัพย์สินทางปัญญา โดยวิเคราะห์จากรูปแบบธุรกิจและปัจจัยอื่นๆ อย่างรอบด้าน โดยนักออกแบบมืออาชีพที่มากด้วยประสบการณ์ ทั้งด้านออกแบบและทรัพย์สินทางปัญญา

เรียบเรียงโดย:
ทีมออกแบบ IDG

แบ่งปันความรู้นี้Share on Facebook
Facebook
0Tweet about this on Twitter
Twitter
Pin on Pinterest
Pinterest
0Share on Tumblr
Tumblr
0Share on LinkedIn
Linkedin
Email this to someone
email